رونق تولید ملی | شنبه، ۲۷ مهر ۱۳۹۸

« بازگشت

مولانا افتخار الدين دامغانی

شناسه : 112720272
Loading the player...

در اعلام زرکلی نام افتخار الدين دامغانی به عنوان افتخار دامغانی پسر نصرالله ضبط گرديده است. وی در شهرستان دامغان چشم به جهان گشور و آن گونه که از برخی مآخذ بر می آيد وی در زمره مفسرين بوده و از طبع شعر و شاعری نيز بی بهره نبوده است. وی در اوان جوانی به شيراز سفر نموده و در آن ولايت رحل اقامت افکنده است و تا آخر عمر در آن ديار بماند.

وی در کتاب «هزار مزار» به تفصيل چنين معرفی گرديده است:

«مولانه افتخار الدين دامغانی، عالمی عامل و عابد بود و فاضل کامل و استادی جامع که اقسام علوم معرفت بر دقيقه ها معلوم و معقول در تحرير و تقرير می آورد و فضلا، به بيان تفسير او فائز و سابق می گشتند و عمر خود را صرف علم و تزکيه و عبادت می کرد و بندگان حق تعالی از درس و تصنيف و افاده او مفع می گرفتند و طلاب از علم شافی و عقل کامل او طلب ياری و استعانت و استغاثت می نمودند. خيلی کس از شاخه های فصاحت او گل بيان چيده اند و کشف اسرار معانی قرآن بر طبق مفصل او ديده اند در کتاب کشف نوشته است و کتاب فتوی سعی بليغ در آن نموده و دامن افتخار بر علماء زمان فشانده و به سبب عنايت حق تعالی و هدايت وی کفايت علمی و وقايت شرع محمدی صلی الله عليه و آله و سلم کرده و بر ملت حنيفه ثابت بود و رعايت ازمنه و امکنه بر طبق سبيل شرع می گذرانيد و اينها از فضل خدای عز و جل است و هر که را که می خواهد می دهد ذلک فضل الله يعطيه من يشاء و الله ذوالفضل العظيم و از تصانيف او يکی کاشف است در تفسير که نوشته است در هفت مجلد و ديگر مکشوف هم در تفسير چند مجلد. و تصنيف کرده است: «شرح مفتاح» و «شرح فوائد الغيائيه» و «شرح طوالع» و «شرح المواقف» و «شرح مطالع» و «شرح آداب البحث» و «شرح معتقد شيخ کبير» و «شرح منهاج» و «شرح عيون مولانا عضدالدين عبدالرحمن» که از اعيان مجلس اویت و «شرح اشارات» که مسمی است به «تنقيح العبارات» و «مدارک» در منطق و «شرح الجواهر» و غير آن از تصنيف و تاليف و رسائل که همچون در سفته منظوم کرده و چون ياقوت روشن و نهفته موسوم ساته مترجم کتاب عفی الله هنه خود را در نظر اهل هنر عرض می دهد و می گويد در ذکر تصانيف و تاليف اکابر بسی فوائد است و هزار مقصود معين که در نظر طالبان مستحسن آمده جزاهم الله خير الجزاء و آخر کار همه مرگ است تا بدانی که:

غير خدا هيچ مجو هيچ نيست          معنی هو با تو بگفتم که چيست

روشنايي نامه نيز در زمره آثار ادبی وی ذکر گرديده است.

افتخارالدين دامغانی در ماه شعبان سال 775 هجری قمری بدرود حيات گفت.

از جمله تاليفات وی عبارتند از:

1 ـ شرح الاشارات المسمی بتنقيح العبارات فی توضيح الاشارات

2 ـ الکاشف فی التفسير فی سبع مجلدات

3 ـ شرح العيون لعضد الدين عبدالرحمن

4 ـ المدارک فی المنطق و شرح آداب البحث

5 ـ شرح عقايد العضديه

6 ـ القواعد الشمسيه فی شرح العقائد العضديه